Wat is peak shaving? Leer hoe je het efficiënt inzet

De prijs van stroom is niet op elk moment van de dag hetzelfde. Afhankelijk van vraag, aanbod en duurzame opwek kunnen de tarieven per uur sterk verschillen. Daardoor zijn er momenten waarop elektriciteit aanzienlijk goedkoper is dan gemiddeld. Zeker met dynamische energiecontracten wordt het steeds interessanter om energieverbruik hierop af te stemmen. Maar wanneer is stroom nu écht het goedkoopst? En kunnen bedrijven hierop inspelen?

In het kort: op welk moment van de dag is stroom het goedkoopst?

Stroom is doorgaans het goedkoopst op momenten dat de vraag laag is en het aanbod hoog. In de praktijk betekent dit meestal tussen 23:00 en 06:00 uur (nachturen) en tussen 11:00 en 15:00 uur, wanneer er veel zonne-energie beschikbaar is. Bij dynamische energiecontracten kunnen deze tijden per dag iets verschuiven, maar ze vallen vrijwel altijd buiten de piekmomenten in de ochtend (07:00–09:00) en avond (17:00–21:00). Door energieverbruik naar deze uren te verplaatsen, kunnen kosten direct worden verlaagd.

Wat bepaalt de stroomprijs per uur?

De stroomprijs per uur wordt bepaald door vraag en aanbod op de energiemarkt. Op momenten dat veel elektriciteit beschikbaar is en de vraag laag blijft, daalt de prijs. Is de vraag juist hoog en het aanbod beperkt, dan stijgt de prijs.

  • Vraag naar elektriciteit: in de ochtend en avond is de vraag het hoogst, wat zorgt voor hogere prijzen.
  • Opwek van duurzame energie: veel zon of wind zorgt voor extra aanbod en dus lagere prijzen.
  • Beschikbaarheid van energiecentrales: wanneer minder centrales beschikbaar zijn, kan de prijs stijgen.
  • Handel op energiemarkten (zoals Day-Ahead en Intraday): hier wordt per uur bepaald wat elektriciteit waard is.
  • Weersomstandigheden: temperatuur, zon en wind hebben direct invloed op zowel vraag als aanbod.
Vrouw die de was in de wasmachine stopt

Wat zijn piek- en daluren voor stroom?

Piek- en daluren geven aan wanneer de vraag naar elektriciteit hoog of juist laag is. Deze momenten hebben direct invloed op de stroomprijs.

  • Piekuren zijn de momenten waarop veel elektriciteit wordt verbruikt, meestal tussen 07.00 – 09.00 uur en 17.00 – 21.00 uur. Tijdens deze uren ligt de vraag hoog en zijn stroomprijzen vaak hoger.
  • Daluren zijn de momenten waarop de vraag juist laag is, doorgaans tussen 23.00 – 06.00 uur en in veel gevallen ook rond het midden van de dag. In deze uren is stroom vaak goedkoper, zeker wanneer er veel duurzame energie beschikbaar is.

Bij traditionele energiecontracten liggen deze piek- en daluren vaak vast. Bij dynamische contracten kunnen ze per dag verschillen, omdat de stroomprijs continu wordt bepaald door de actuele marktsituatie.

Wat zijn de goedkoopste dagen voor stroom?

De goedkoopste dagen voor stroom zijn meestal in het weekend, met name op zondag. Op deze dag is de vraag naar elektriciteit vaak lager, terwijl het aanbod, bijvoorbeeld door zonne-energie, juist hoog kan zijn. Daarna volgen vaak zaterdag en soms maandag of vrijdag, afhankelijk van de week en marktomstandigheden. Binnen deze dagen liggen de goedkoopste uren meestal tussen 09.00 en 17.00 uur, met de laagste prijzen vaak rond 12.00 tot 16.00 uur.

Het is belangrijk om onderscheid te maken tussen contractvormen. Bij traditionele contracten liggen daluren meestal vast in de nacht, terwijl bij dynamische contracten prijzen per uur veranderen. Daardoor is de goedkoopste dag niet altijd hetzelfde, maar bieden weekenddagen en midden op de dag doorgaans de grootste kans op lage stroomprijzen.

Wat zijn de goedkoopste uren voor stroom?

De goedkoopste uren voor stroom liggen meestal buiten de piekmomenten, wanneer de vraag laag is en het aanbod hoog. In de praktijk zijn dit vaak tussen 23.00 en 06.00 uur en tussen 11.00 en 15.00 uur. ’s Nachts is de vraag naar elektriciteit laag, terwijl energiecentrales blijven produceren. Rond het middaguur zorgen zonnepanelen juist voor een groot aanbod, wat de prijs drukt. Vooral op zonnige dagen kunnen de prijzen in deze uren sterk dalen.

Bij dynamische energiecontracten kunnen de exacte goedkope uren per dag verschillen. Toch vallen ze vrijwel altijd buiten de drukke ochtend- en avonduren, waardoor deze tijdsblokken een goede indicatie geven van wanneer stroom het goedkoopst is.

Waarom veranderen stroomprijzen steeds vaker per uur?

  1. Groei van duurzame energie
    Zonne- en windenergie leveren niet constant dezelfde hoeveelheid elektriciteit. Op zonnige of winderige momenten ontstaat er veel aanbod, terwijl dit bij bewolking of windstilte juist wegvalt. Deze schommelingen zorgen ervoor dat prijzen gedurende de dag sterk kunnen variëren.
  2. Snelle veranderingen in vraag en aanbod
    Het elektriciteitsverbruik verandert continu, bijvoorbeeld door piekmomenten in de ochtend en avond. Wanneer de vraag plots stijgt en het aanbod achterblijft, lopen prijzen snel op. Andersom dalen prijzen wanneer er tijdelijk een overschot is.
  3. Realtime energiemarkten
    Elektriciteit wordt verhandeld op markten zoals de Day-Ahead en Intraday markt, waar prijzen continu worden aangepast op basis van de actuele situatie. Hierdoor wordt de stroomprijs steeds vaker per uur, en soms zelfs korter, bepaald.
  4. Opkomst van dynamische energiecontracten
    Steeds meer bedrijven en consumenten kiezen voor contracten waarbij de stroomprijs direct gekoppeld is aan de markt. Hierdoor worden prijsverschillen per uur zichtbaar en ontstaat er meer bewustzijn én mogelijkheid om hier actief op te sturen.

Deze ontwikkelingen zorgen ervoor dat stroomprijzen steeds dynamischer worden en nauw aansluiten op wat er op dat moment in het energienet gebeurt.

Kunnen bedrijven slim inspelen op piek- en daluren?

Ja, bedrijven kunnen actief inspelen op piek- en daluren door hun energieverbruik en -opwek slim te sturen. Door energie-intensieve processen te verplaatsen naar momenten waarop stroom goedkoper is, kunnen kosten direct worden verlaagd. In de praktijk betekent dit bijvoorbeeld:

  • machines of installaties laten draaien tijdens daluren;
  • batterijen laden bij lage prijzen en ontladen tijdens piekuren;
  • laadinfra inzetten op momenten met goedkope stroom;
  • productieprocessen afstemmen op beschikbare duurzame energie.

Dit vraagt echter om flexibiliteit én timing. Omdat stroomprijzen per uur veranderen, is handmatig schakelen vaak niet voldoende om optimaal te profiteren. Daarom kiezen steeds meer bedrijven voor automatisering, waarbij systemen realtime inspelen op prijsveranderingen en energie-assets automatisch aansturen. Hierdoor wordt inspelen op piek- en daluren niet alleen mogelijk, maar ook schaalbaar en rendabel.

Smartbox: dé oplossing voor slim energiebeheer

De Smartbox is een Energy Management Systeem (EMS) dat energie-assets zoals batterijen, zonnepanelen en laadinfra automatisch aanstuurt op basis van realtime stuursignalen van een aggregator. Het systeem zorgt ervoor dat installaties direct en correct reageren op signalen uit flexibiliteits- en balanceringsmarkten.

Wat doet het systeem?

  • Ontvangt realtime stuursignalen van de aggregator en vertaalt deze direct naar concrete aansturing van energie-assets.
  • Zorgt dat batterijen, laadinfra en andere installaties binnen seconden reageren op activaties vanuit balanceringsmarkten.
  • Stuurt batterijen aan om te laden of ontladen op het moment dat flexibiliteit nodig is op het elektriciteitsnet.
  • Regelt laadinfra dynamisch zodat deze aansluit op de gevraagde netbelasting of marktsituatie.
  • Past duurzame opwek automatisch aan wanneer dit nodig is om het elektriciteitssysteem in balans te houden.
  • Verzorgt de technische uitvoering op locatie, zodat assets exact doen wat vanuit de markt wordt aangestuurd.

Maximaliseer het rendement van energie-assets met Smartbox

Wil je als energiemaatschappij of installateur meer waarde halen uit je klantportfolio? Met Smartbox maak je van energie-installaties een actief en rendabel onderdeel van de energiemarkt, zonder extra complexiteit voor de eindgebruiker. Word partner van Smartbox en ontdek hoe je jouw propositie versterkt met slim energiebeheer. Neem contact met ons op via +31 (0)36 7810081, stuur een e-mail naar info@smartboxpower.com of vul ons contactformulier in.

Veelgestelde vragen

Kun je besparen door stroom op het juiste moment te gebruiken?

Ja, door energie te verbruiken tijdens goedkope uren kun je direct besparen op energiekosten. Dit geldt vooral bij dynamische energiecontracten.

© 2026 Alle rechten voorbehouden | Powered by iClicks